Geçen Pazar günü, Gündüz Kılıç’ın 18. Ölüm yıldönümü nedeniyle Aşiyan’da kabri başında toplandık. Yalnızca 12 kişi, bir de imam.. Daha önce de yazdığım bir öneriyi özellikle Galatasaray için tekrarlıyorum. Galatasaray’ın bütün büyüklerini anmak için günler yetmez. Bu nedenle saptanacak bir anma gününde toplanıp, sonsuzluğa ulaşmış olanları topluca anmalıyız.

Aşiyan’dan ayrıldıktan sonra Eşfak Aykaç ve Adnan Hunca ile birlikte Boğaz’da bir yerde oturduk; eskileri konuştuk. Daha doğrusu, sporun ulu çınarlarından Eşfak Aykaç anlattı, biz dinledik. Aykaç’ın Gündüz Kılıç’la Galatasaray ilkokulunda başlayan arkadaşlığı Kılıç’ın vefatına kadar hep aynı sıcaklıkta sürmüş. Birlikte okumuşlar, birlikte futbol oynamışlar. Onların gençlik günlerini konuştuk.. Ateş Güneş olayını.. Eşfak Aykaç’ın tek seçici olduğu efsanevi Türkiye – Macaristan milli maçını..

Burada, bu maçın ilginç bazı perde arkası olaylarını aktarmak istiyorum. Öteki anı ve yorumlara daha sonra fırsat buldukça değiniriz.

O tarihlerde Futbol Federasyonu Ankara’da ve başında Hasan Polat var; Eşfak Aykaç da Genel Sekreter. Milli Takımın teknik sorunları için 5 kişilik bir komite kurulmuş; ancak bir süre önceki Türkiye – Fransa milli maçı sırasında bazı kararsızlıklar yaşanmış. Takımı komite yerine, Yönetim Kurulu seçmek zorunda kalmış. Böylece, sistem yürümediği için Eşfak Aykaç’ın, Gündüz Kılıç’ın teknik yönetici olması yolundaki önerisini Başkan Hasan Polat benimseyince Aykaç, Istanbul’a giderek Gündüz Kılıç’la görüşmüş. Baba Gündüz o sıralar Galatasaray’ın antrenörü.. Tereddüt etmiş, kulüpten ayrılmasının güç olacağını söylemiş, ama kesin olarak da reddetmemiş.

Eşfak Aykaç Ankara’ya döndükten sonra, kesin kararı almak için Kılıç’a telefonla bir türlü ulaşamamış. Sonuçta, Hakkı Yeten ve Büyük Fikret’in de bulunduğu bir toplantıda görev Aykaç’ın üzerinde kalmış. Macaristan maçına

Macaristan, dünya şampiyonu.. İngiltere’yi İngiltere’de farklı yenmiş. Aykaç, milli takım oyuncularını seçtikten sonra bakmış ki, 7’si Galatasaraylı.. “Oysa ben kulüp faktörünü hiç düşünmemiştim ” diyor ve anlatıyor :

“1956 Şubatı.. Macarlarla yaptığımız anlaşmaya göre ilk maç, milli maç olarak İstanbul’da oynanacaktı. O gün bir kar fırtınası geldi.. Dolmabahçe’de 70 cm. kar birikti. Oturup konuştuk kendileriyle. Hemen İzmir’e gidilmesi kararlaştırıldı. Orada İzmir karmasını 11-0 ve 7-1 yendiler. Sonra Ankara’da 4-2 kazandılar. İstanbul’a dönünce, İstanbul karmasını da 3-0 yendiler. Bu maçların daha önce yapılması sayesinde Macarları “fevkalade” yapanın ne olduğunu çözmüş oldum”.

“Futbol, o güne kadar, adına WM dediğimiz teknik yapı esasları içinde oynanırdı. Macarlar 4-2-4’ü bulmuşlar. Orta ikiliyi Bozsik ve Puşkaş oluşturuyorlar. Ancak, gördüğüm kadarıyla, kendilerine çok güvendikleri için savunmayı biraz ihmal ediyorlar. Çok daha sonra 4-2-4’e karşı, dünyada bulunan
4-3-3’ü ben o gün bilerek değil, ama o sistemin panzehiri olarak düşündüm ve uyguladım. Ayrıca, takımı çok iyi motive etmiştik. Başarılı olduk.” Macar takımı sorumlusu Şebeş, maçtan sonra, “Macar Milli Takımının ne yaptığını şimdiye kadar anlayan tek adam sizsiniz; sizi kutlarım dedi.”

Bir yıl kadar sonra Eşfak Aykaç, Federasyon Genel Sekreteri olarak, FIFA toplantısına katılmak üzere Lizbon’a gitmiş. Toplantılardan birine, o sırada İspanya – Macaristan maçı için orada bulunan Macarlar da katılmışlar. Aykaç, bazı futbol adamlarıyla birlikte salona girdiğinde Macarların bulunduğu yerden büyük bir alkış kopmuş. Yugoslav Andriyeviç ve Yunanlı Konstantaras “bu alkışlar senin için” demişler.. Aykaç, “çok duygulandım, yanlarına gittim, hepsiyle ayrı ayrı öpüştük” diye noktalıyor sözlerini.

e-posta : hasmim7@ibm.net