Ülkede yaşanan siyasal kargaşa her alanda kendini gösteriyor. İktidarın Cumhuriyet hedefleri, çağdaş bilimsel ilkeler ve evrensel değerlerle barışık olmaması, her alanda tutarsız ve çelişkili uygulamalara yol açmakta.
AKP iktidarı 4,5 yıl önceki seçimlerde aldığı üçte bir oyla, yürürlükteki seçim yasasının tutarsızlığı yüzünden TBMM’nin üçte ikisine sahip olmasını kendi egemenlik hakkı olarak yorumlamakta; böylece her istediğini gerçekleştirebileceğine inanmakta… Normal yoldan aşamadığı engelleri, isteyip de gerçekleştiremediklerini yasaları zorlayarak, gerektiğinde yeni yasalar çıkararak, hattâ Anayasayı değiştirerek aşabileceğini sanıyor. İşte Cumhurbaşkanı seçimi de böylesine kilitlendi. “Benim oyum var; kimseyle uzlaşmama gerek yok” şeklindeki tutum duvara çarpmakta gecikmedi. Demokrasiyi çoğunluk tahakkümü olarak gören ve yalnızca “oy çokluğu”ndan ibaret sanan anlayış bir kez daha tökezlemiş oldu.
İktidar bu olaydan ders çıkarmak yerine bu kez de giderayak, erken seçim nedeniyle, yalnızca iki aylık bir ömrü kalmış Meclis’le anayasayı değiştirme çabalarına girişti ve böylece ülkede yeni bir gerilim ve belirsizlik ortamı yarattı.
Yukarıda da belirttiğimiz gibi, iktidar kendisi yaratıp normal yoldan çözemediği sorunlarını, gerektiğinde yasaları, kuralları zorlayarak çözmeye çalışıyor; bunu da beceremezse yasaları değiştirmek yolunu seçiyor. Anayasa değişikliği dayatmasında gösterilen inat son olarak İstanbul Atatürk Kültür Merkezi’nin yıkılması girişiminde de görüldü.
Hükümet İstanbul’da da Ankara’da da AKM’leri yıkmak istiyor. Gerekçe, yerlerine daha büyük kongre ve kültür merkezleri yapmakmış. Kültür Bakanlığı’nın, İstanbul AKM’nin yıkılması için tescil kararının kaldırılması istemi Koruma Kurulu engeline takılınca, sorunun parlamento aritmetiğiyle, yasayla aşılmak istendiği görülüyor. İstanbul’un 2010 yılı Avrupa Kültür Başkenti olması nedeniyle yapılacak işleri belirleyecek yasa tasarısının içine AKM’nin yıkılması da sokuşturuluverdi. Yasa çıkarsa, Avrupa Kültür Başkenti olmaya, bir kültür merkezini yıkarak başlayan ilk ülke sıfatını kazanacağız belki de.
2010 Kültür Başkenti hazırlıkları, İstanbul’u bir kültür ve sanat platformu haline getirip insanları üst düzeydeki etkinliklerle buluşturmaktan çok, gayrimenkul pazarına dönüştürme ve pazarlama etkinlikleri çabalarıyla gelişiyor. Nitekim 25-27 Nisan 2007 tarihlerinde İstanbul’da toplanan uluslararası “Gayrimenkul Zirvesi” de bu türden açılımlara sahne oldu. Zirvede, Oktay Ekinci‘nin deyişiyle, “Yerli ve yabancı emlakçilere, kültür başkenti olmanın anlamıyla birlikte çekiciliği de anlatıldı. 2010 hedefinde yer verilen kentsel dönüşüm projelerinin gayrimenkul sektörü açısından önemi vurgulandı” (1).
İktidar partisinin yetkilileri her nekadar değiştiklerini ve Cumhuriyet değerlerine bağlı olduklarını söylüyorlarsa da ortaya konan eylemler, bu değişimi kanıtlamaktan uzak kalıyor. Ayrıca, bu kadar kolay değişebilenlerin yeniden ters yönde değişebilecekleri kuşkusu da insanı korkutmuyor değil.
Yıllar önce aynı anlayış Ayasofya’yı yeniden camiye dönüştürme çabaları içindeydi. Girişimler başarısız kalınca, “Taksim’e Cami” konusu gündeme gelecekti; İnönü gezisine ya da AKM’nin tam karşısındaki alana… Öyle ya Taksim’de Atatürk‘ün adını taşıyan bir kültür merkezi vardı, bir de kilise… Bunların olduğu yerde bir caminin bulunmaması büyük eksiklik olarak görülüyordu anlaşılan. Verdikleri savaşım sonuçsuz kaldı. Bu kez, Kadıköy’deki “Göztepe Parkı’na cami” konusu gündeme taşındı. Aslında, yakın çevrede yeteri kadar cami vardı… Kadıköylüler ellerinde kalan son yeşil alanlardan biri olan Göztepe Parkı’na dayanışmayla sahip çıkınca bu deneme de başarılı olamadı. Şimdi son deneme, Taksim’deki Atatürk Kültür Merkezi üzerinde oluyor. Ortada henüz bir proje yok, yani AKM yıkılınca yerine ne yapılacağı belli değil. Yeni bir kültür merkezi ile otelden söz ediliyorsa da ortada bir proje yok. Gündemde yalnızca yıkım var: AKM’nin yıkılması. 29 yıl önce bitirilmiş, henüz ekonomik ömrünü doldurmamış, İstanbulluların yaşamıyla bütünleşmiş, Modern Mimarlık tarihine mal olmuş, Koruma Kurulu’nca tescilli bir yapı niçin yıkılır? Değerli arsanın spekülatif amaçla kullanılarak rant sağlanması için mi?…
Ya da “Atatürk Kültür Merkezi” adı mı birilerine rahatsızlık veriyor? Yeni bir tür ikonkırıcılıkla mı karşı karşıyayız? İstanbul’da Esenyurt’un AKP’li Belediye Başkanı ve meclis üyeleri Yenikent Mahallesi’ndeki 75.Yıl Cumhuriyet Parkı’nın adını Tapu ve Kadastro Parkı olarak değiştirme kararı aldılar (2). Bu da “Cumhuriyet”in “Tapu Kadastro”ya dönüştürülme girişiminin ilk denemesi olmalı.
İktidar partisinin davranışlarında sürekli olarak bir tüccar refleksi görülüyor. Kentlerin değerli alanlarındaki yapılar yıkılıyor, yerlerine daha yoğun yapılaşmalar için ayrıcalıklı yeni imar durumları düzenleniyor. İmar durumları sağlıklı bir planlama sürecine dayanmıyor. Ayrıca, planlama sürecinde tam bir yetki kargaşası egemen. Planı yapan yalnızca belediyeler değil…

Kaynaklar
1.O. Ekinci, İstanbul’a ‘2010’ oyunları, Cumhuriyet, 17 Mayıs 2007.
2.Hürriyet’in haberi, 19 Mayıs 2007.
3.Milliyet, 16 Mayıs 2007.
4.Fatma Koşar, Cumhuriyet, 11 Mayıs 2007.
5.Cumhuriyet, 14 Mayıs 2007.
6.Cumhuriyet, 17 Mayıs 2007.